संघटनात्मक रचना
सामान्य संघटनात्मक रचना
सार्वजनिक बांधकाम विभागाच्या प्रकल्पांची वेळेवर आणि प्रभावी अंमलबजावणी सुनिश्चित करण्यासाठी एक विशेष संघटनात्मक संरचना स्थापित केली आहे, ज्यामध्ये सिव्हिल स्थापत्य, यांत्रिकी, वास्तुकला, विद्युत आणि उद्याने व उपवने विभागांचा समावेश आहे.
हा विभाग माननीय मंत्री, सार्वजनिक बांधकाम आणि माननीय राज्यमंत्री, सा.बां. अंतर्गत काम करतो, अपर मुख्य सचिव प्रशासकीय कामकाजावर देखरेख करतात आणि सचिव (बांधकामे) आणि सचिव (रस्ते) द्वारे त्यांना सहकार्य केले जाते.
क्षेत्रीय पातळीवर, पायाभूत सुविधा प्रकल्प वेळेवर प्रभावीपणे अंमलात आणण्यासाठी खालील शाखा समन्वयाने काम करतात:
- स्थापत्य शाखा :
सार्वजनिक बांधकाम विभाग आठ प्रादेशिक विभागांमध्ये विभागलेला आहे – मुंबई, नागपूर, पुणे, छत्रपती संभाजीनगर, नांदेड, कोकण, नाशिक आणि अमरावती – प्रत्येक विभाग मुख्य अभियंत्याच्या प्रशासकीय नियंत्रणाखाली आहे.
क्षेत्रीय अंमलबजावणी:
अधीक्षक अभियंता, कार्यकारी अभियंता, उपअभियंता आणि विभागीय अभियंता त्यांच्या संबंधित मुख्य अभियंत्यांच्या मार्गदर्शनाखाली पायाभूत सुविधा प्रकल्पांची प्रभावीपणे अंमलबजावणी करण्यासाठी काम करतात.
विद्युत विभाग:
या विभागाचे नेतृत्व सार्वजनिक बांधकाम विभागाचे संबंधित मुख्य अभियंते करतात आणि विद्युत विभागाचे अधीक्षक अभियंता, कार्यकारी अभियंता, उपअभियंता आणि कनिष्ठ अभियंता यांच्याकडून केले जाते.
दक्षता आणि गुणवत्ता नियंत्रण विभाग:
या विभागाचे नेतृत्व सार्वजनिक बांधकाम विभागाचे संबंधित मुख्य अभियंते करतात आणि अधीक्षक अभियंता, कार्यकारी अभियंता आणि उपअभियंता यांच्याकडून केले जाते.
- संकल्पचित्र शाखा :
दोन अधीक्षक अभियंता, संबधित कार्यकारी अभियंता आणि उपअभियंत्यांसह समावेश असलेले एक समर्पित संकल्पचित्र मंडळ, प्रमुख इमारती आणि पुलांसाठी संकल्पन तयार करण्यासाठी तसेच क्षेत्रीय अधिकाऱ्यांना तांत्रिक मार्गदर्शन प्रदान करण्यासाठी जबाबदार आहे.
- राष्ट्रीय महामार्ग :
राष्ट्रीय महामार्गांचे मुख्य अभियंता हे प्रामुख्याने राष्ट्रीय महामार्गांवरील नवीन बांधकाम आणि देखभाल व दुरुस्ती करण्यासाठी जबाबदार आहेत.
- यांत्रिकी शाखा:
या शाखेचे नेतृत्व अधीक्षक अभियंता (यांत्रिकी) करतात आणि सहाय्यक मुख्य अभियंता अभियंता, उपअभियंता आणि शाखा अभियंते त्यांच्या मार्गदर्शनाखाली काम करतात.
या विभागाची मुख्य कार्ये खालीलप्रमाणे आहेत:
- सरकारी वाहने आणि बांधकाम यंत्रसामग्रीच्या संचलन, दुरुस्ती आणि देखभालीचे निरीक्षण करणे.
- सार्वजनिक बांधकाम विभागाच्या कंत्राटदारांनी वापरलेल्या हॉट मिक्स प्लांट्सची तपासणी आणि प्रमाणपत्र देणे.
- तांत्रिक मार्गदर्शन प्रदान करणे आणि यांत्रिक कामांना मंजुरी देणे.
- स्थानिक संस्थांना यांत्रिक वस्तूंसाठी तांत्रिक सहकार्य देणे.
- वास्तुशास्त्र शाखा:
या विंगचे नेतृत्व मुख्य वास्तुविशारद करतात, ज्यांच्याकडे प्रादेशिक पातळीवर उपमुख्य वास्तुविशारद व वास्तुविशारद काम करतात. सरकारी इमारतींशी संबंधित वास्तुशिल्पीय पैलूंना मान्यता देणे आणि डिझाइन आव्हाने सोडवणे ही त्याची जबाबदारी आहे.
- उपवन व उद्याने शाखा:
हा विभाग महाराष्ट्र राज्य, मुंबई येथील उद्याने व उपवने संचालक यांच्याकडून चालवला जातो. हा विभाग सरकारी इमारतीं आणि इतर सरकारी खुल्या जागांसाठी बागांचा विकास आणि देखभाल करण्यासाठी जबाबदार आहे.